Aikyn.kz ойыңызды оқитын баскиіммен New Atlas сайтында жарияланған материалдың көмегімен таныстырады.
Sabi шәпкесінің ішінде ЭЭГ сигналын оқу және миды визуализациялау үшін кішкентай биосенсорлар орналастырылған. Олар сіздің ойларыңызды басылған мәтінге айналдыра алады.
Күрделі жасанды интеллект модельдерінің арқасында компьютерлер мен мобильді құрылғыларда мәтін теруге арналған дауысты технологиялар соңғы бірнеше жылда айтарлықтай жақсарып, қолжетімді бола түсті. Бірақ алдағы уақытта шығатын құрылғы мәтінді экранға енгізу процесін одан әрі жеңілдетуі мүмкін. Ол – сіздің ойыңызды оқиды.
Калифорниядағы Пало-Альто қаласында орналасқан Sabi стартапы әлемдегі ең ыңғайлы тағылатын «ми-компьютер» интерфейсін (BCI) әзірлеп жатыр. Бұл – жай ғана киіп алып, не жазғыңыз келетінін ойласаңыз, құрылғы сіздің ойыңызды минутына шамамен 30 сөз жылдамдықпен мәтінге айналдырып беретін шәпке.
Венчурлық қаржыландыру алған және осы айдың басында жасырын режимнен шыққан компанияның бұл шәпкелері 100 000-ға дейін кішкентай бергіштермен (датчик) жабдықталған. Әр бергіш жасымық дәнінен де кіші. Бұлар – мидың электрлік белсенділігін тіркеуге арналған электроэнцефалографиялық (ЭЭГ) бергіштер. Олар дауыстап бір сөз айтпай-ақ, ойды мәтінге айналдыруға жеткілікті сигналдарды ұстай алады.
Мұндағы басты артықшылық – Илон Масктың Neuralink жобасы сияқты басқа «ми-компьютер» интерфейстерінен айырмашылығы, бас сүйегіңізді тесіп, миыңызға имплант орнатудың қажеті жоқ. Ондай имплант мида орналасқандықтан, күшті сигналдарды оңай қабылдай алады. Ал бұл жағдайда сіз тек шәпкені киесіз де, бәрі дайын болады.
Сонымен қатар Sabi технологиясы дәстүрлі ЭЭГ құрылғылары сияқты шектеулі командалар жиынтығын ғана емес, үздіксіз сөйлеуді де қабылдай алады. Жүйе құрамына жоғарыда айтылған миниатюралық биосенсорлар, компанияның өз чиптері, сондай-ақ Brain Foundation Model кіреді. Компанияның айтуынша, бұл модель нейрондық декодтау бойынша әлемдегі ең ірі деректер жиынында оқытылған.Sabi идеясы – импланттарды немесе хирургиялық араласуды қажет етпейтін, инвазивті емес әрі қолдануға оңай «ми-компьютер» интерфейсін жасау.
Бұл белгілі бір ми сигналдарының қандай әрекеттерге әмбебап түрде сәйкес келетінін анықтау үшін 100 еріктіден алынған шамамен 100 000 сағаттық деректерді қамтиды. Бұл екі Sabi пайдаланушысы белгілі бір сөзді теруді ойлағанда, олардың ми сигналдары біршама өзгеше болса да, экранда бірдей сөздің пайда болуын қамтамасыз етуге көмектесуі тиіс.
Көп мөлшерде дауыстық жазба жасайтын және дауыстап оқу қолданбаларын қолданып көрген адамдар бұны қуана сынап көрер еді. Мұндай нұсқалардың, тіпті қуатты транскрипция және қорытындылау құралдары болғанның өзінде, басты мәселесі – дауыстап сөйлеу қажеттігі. Ал бұл ортақ жұмыс кеңістігі үшін жеткілікті түрде құпия емес.
Құпиялыққа келсек, Sabi сіздің деректеріңіз бұлтқа жіберілмес бұрын шифрланатынын айтады. Сондықтан олардың моделі қорғалмаған бастапқы деректерге емес, шифрланған сигналдарға үйретілген. Басқа «ми-компьютер» интерфейстері сияқты, бұл технология мүгедектік немесе жарақат салдарынан қозғалыс функциялары бұзылған адамдар үшін есептеу және коммуникациялық технологиялардың қолжетімділігін айтарлықтай арттыруы мүмкін. Хирургиялық имплантацияны қажет етпейтіндіктен, адамдар бұл тәсілді әлдеқайда оңай сынап көре алады.
Sabi компаниясының бини-шәпкесі 2026 жылдың соңына қарай сатылымға шығуы тиіс. Одан кейін бейсболка нұсқасы пайда болады. Әзірге олардың бағасы қанша болатыны және мәтін теруден басқа тағы не істей алатыны белгісіз. Бірақ көпшілікті жаңа түрдегі «ойлану шәпкесін» кию идеясы қатты қуантады.
